UvA verwerft unieke collectie kinderprenten

16 mei 2014

Verzamelaar Nico Boerma schenkt zijn collectie kinderprenten aan de Universiteit van Amsterdam. De waardevolle collectie, met tal van uiterst zeldzame prenten, vormt een belangrijke aanvulling op de verzameling populair drukwerk die al bij de UvA aanwezig was.

Nico Boerma, voormalig docent klassieke talen, toerisme en geschiedenis uit Landsmeer, is al vele decennia een gepassioneerd verzamelaar van volks- en kinderprenten. Zijn schenking omvat zo’n 4500 kinderprenten van de zeventiende tot de vroege twintigste eeuw. Eerder schonk hij zijn verzameling kermis- en nieuwjaarswensen, liedteksten en wensbrieven aan de UvA. Al dit materiaal wordt beheerd door de Bijzondere Collecties van de UvA, waar zich nu de grootste verzameling populair drukwerk in Nederland bevindt.

Prachtige cultuurhistorische bron

Kinderprenten bieden losse voorstellingen of beeldverhalen met diverse onderwerpen. Vaak kregen kinderen ze als beloning voor goede schoolprestaties. De prenten werden met simpele middelen gedrukt en eventueel handmatig ingekleurd. Ze waren goedkoop, reden waarom ze ook wel centsprenten worden genoemd, en waren meestal geen lang leven beschoren. Daardoor zijn ze nu zeer zeldzaam, ondanks de grote aantallen waarin ze ooit verschenen. Dat maakt de omvangrijke collectie van Boerma in zijn soort uniek.

Garrelt Verhoeven, hoofdconservator van de Bijzondere Collecties, is erg ingenomen met de schenking: ‘De verzameling die Nico Boerma bijeengebracht heeft, vormt een prachtige cultuurhistorische bron. Eerder schonk Arie van den Berg ons al een deel van zijn rijke verzameling populair drukwerk. Dankzij de schenkingen van Boerma en Van den Berg beschikken we nu over een verzameling alledaags drukwerk die zijn weerga niet kent. Iedere onderzoeker naar de populaire cultuur van ons verleden zal de weg naar de Bijzondere Collecties weten te vinden.’

Centsprent

De vier standen of waarheden (detail). Amsterdam, Rynders-Wendel, ca. 1850.

Sterke verhalen

Een aantal fraaie kinderprenten uit de collectie Boerma zal te zien zijn in de tentoonstelling Sterke verhalen, die van 24 juni t/m 5 oktober 2014 gehouden wordt bij de Bijzondere Collecties. De tentoonstelling brengt in beeld hoe verhaalmotieven met bijvoorbeeld Faust of Assepoester door de eeuwen heen voortleefden in almanakken en prenten voor de gewone man.

Op 15 november verschijnt een nieuw standaardwerk over Nederlandse volks- en kinderprenten door Nico Boerma in samenwerking met Aernout Borms, Fons Thijs en Jo Thijssen. Ter gelegenheid daarvan vindt bij de Bijzondere Collecties een symposium plaats over dit onderwerp. Het symposium wordt georganiseerd in samenwerking met de Stichting Geschiedenis Kinder- en Jeugdliteratuur.

Centsprent

Geschiedenis van Gulliver (detail). Turnhout, Brepols, ca. 1900.

Gepubliceerd door  Bijzondere Collecties UvA